Chủ nhật, 17/12/2017, 0:0
Lượt đọc: 1631

NGHỊ LUẬN XÃ HỘI – NĂNG LỰC CẢM NHẬN CUỘC SỐNG

Tham khảo đề thi HK1 môn Ngữ văn lớp 12, trường THPT Tân Phong, TP Hồ Chí Minh (2017-2018), phần đọc-hiểu và đoạn nghị luận xã hội sau:

                      NGHỊ LUẬN XÃ HỘI – NĂNG LỰC CẢM NHẬN CUỘC SỐNG 

        

    Tham khảo đề thi HK1 môn Ngữ văn lớp 12, trường THPT Tân Phong, TP Hồ Chí Minh (2017-2018), phần đọc-hiểu và đoạn nghị luận xã hội sau:           

      I. ĐỌC-HIỂU (3,0 điểm)

                          Đọc đoạn thơ sau và trả lời các câu hỏi:  

                            …“Trái đất rộng giàu sang bao thứ tiếng

                                 Cao quý thâm trầm rực rỡ vui tươi

                                 Tiếng Việt rung rinh nhịp đập trái tim người

                                 Như tiếng sáo như dây đàn máu nhỏ.

 

                                Buồm lộng sóng xô, mai về trúc nhớ

                                Phá cũi lồng vời vợi cánh chim bay

                                Tiếng nghẹn ngào như đời mẹ đắng cay

                                Tiếng trong trẻo như hồn dân tộc Việt.

 

                                Mỗi sớm dậy nghe bốn bề thân thiết

                                Người qua đường chung tiếng Việt cùng tôi

                                Như vị muối chung lòng biển mặn

                                Như dòng sông thương mến chảy muôn đời.”…

                                                                  (Trích Tiếng Việt - Lưu Quang Vũ)

Câu 1: Văn bản trên được diễn đạt theo phong cách ngôn ngữ nào? (1điểm)

Câu 2: Chỉ ra và phân tích tác dụng của phép tu từ được sử dụng trong hai dòng thơ:           

                          “Tiếng Việt rung rinh nhịp đập trái tim người

                            Như tiếng sáo như dây đàn máu nhỏ”      (1 điểm)

Câu 3: Văn bản thể hiện thái độ, tình cảm gì của tác giả đối với tiếng Việt? (1điểm)

II. LÀM VĂN (7,0 điểm)

1.         Nghị luận xã hội: (2,0 điểm)

          Hãy viết một đoạn văn nghị luận ngắn trình bày suy nghĩ của em về trách nhiệm giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt ở giới trẻ ngày nay.

                                                                             *

          Để làm tốt đoạn NLXH trên, học sinh cần xác định các yêu cầu và những lưu ý sau:

  1. Yêu cầu:

 -Về nội dung: Đoạn văn cần làm rõ trách nhiệm của tuổi trẻ ngày nay trong việc giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt. Cụ thể là:

          + Sử dụng đúng chuẩn tiếng Việt trong giao tiếp nói và viết.

          + Góp phần làm cho tiếng Việt ngày càng phong phú, giàu đẹp.

          + Không lạm dụng tiếng nước ngoài.

          + Yêu quý, trân trọng tiếng Việt.

- Về hình thức: Viết đúng cấu trúc đoạn văn, có phần mở đoạn, thân đoạn và kết đoạn; các câu trong đoạn văn phải được liên kết chặt chẽ…

     2.    Tư liệu:

           - Dựa vào kiến thức về tiếng Việt mà học sinh đã biết (qua bài Giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt - Ngữ văn 12, tập I, trang 33, 41)

           - Dựa vào những hiểu biết thu nhận trên báo chí, trên mạng internet…

     3.    Lưu ý:  Qua bài làm của học sinh, chúng tôi nhận thấy:

           - Bài làm của học sinh có chăng chỉ nên dẫn trường hợp TS Bùi Hiền về việc đề xuất cải cách chữ quốc ngữ, thông qua bảng chữ cái, như một dẫn chứng.

           - Tránh trường hợp bài viết bàn quá sâu vào vấn đề này, có thái độ khen chê theo dư luận và còn mang tính chủ quan của người viết mà thiếu cơ sở khoa học.

             Vì hai lý do sau đây:

           Một là: Việc đề xuất thay đổi bảng chữ cái là vấn đề lớn, khá phức tạp, trách nhiệm thuộc về các ngành, các cấp có thẩm quyền. Trong khi các ban ngành chưa vào cuộc thì học sinh hết sức thận trọng khi bày tỏ quan điểm của mình. (Bộ trưởng Bộ GD-ĐT đã công bố chính thức là không thay đổi theo đề xuất này; Phó thủ tướng Vũ Đức Đam đã trả lời trước Quốc hội là chưa hề có lộ trình thay đổi gì.)

            Hai là: Sự việc vẫn còn đang nghiên cứu, tìm hiểu đúng sai, hay dở…nên học sinh không nên tỏ thái độ quá khích đối với những vấn đề còn đang bỏ ngỏ. Nên tránh nói theo dư luận xã hội. Học sinh muốn bày tỏ thái độ khen chê của mình phải dựa trên cơ sở khoa học. 

      Tương tự cho trường hợp trên, các em lớp 12 khi làm bài thi Quốc gia cần chú ý:

  1. Thận trọng trước những vấn đề nhạy cảm, còn tranh luận. Cần chờ và lắng nghe ý kiến của các ngành, các cấp có thẩm quyền.
  2. Cập nhật thông tin xã hội là cần thiết nhưng phải biết cân nhắc, chọn lọc. Học sinh tránh nói theo xu hướng cộng đồng mạng, nhiều khi bị nhóm gây rối xuyên tạc, dẫn đến trình bày sai lệch về quan điểm, tư tưởng.

                                                                                             ĐẶNG CHÍ MINH

 

Tin cùng chuyên mục

87